Yapı ruhsatının 5 yıl kuralı: süreyi kaçırmamak için ne takip edilmeli?
İmar Kanunu 29. madde ruhsata iki süre bağlar: başlamak için iki yıl, bitirmek için toplam beş yıl. Bir müteahhidin takvimine hangi tarihleri yazması gerektiğini anlatıyoruz.
Ruhsat alındığında şantiyede herkesin aklı kazıdadır. Oysa ruhsatın kendisi de bir takvimdir ve o takvim sessizce işler. Süre dolduğunda ortada ne uyarı ne de hatırlatma olur; yapı bir gün kâğıt üzerinde ruhsatsız hâle gelir.
Kanun ne diyor?
3194 sayılı İmar Kanunu'nun 29. maddesine göre yapıya başlama süresi ruhsat tarihinden itibaren iki yıldır. Bu süre içinde yapıya başlanmazsa ya da başlanıp da, başlama süresiyle birlikte beş yıl içinde bitirilmezse verilen ruhsat hükümsüz sayılır. Kısacası iki ayrı sınır vardır: başlamak için iki yıl, bitirmek için ruhsat tarihinden itibaren toplam beş yıl.
Hükümsüz kalan ruhsatla devam eden bir inşaat, ruhsatın yenilenmesi gereken bir iş hâline gelir. Yenileme sırasında o günün imar durumu ve yönetmelikleri esas alınabileceği için, planlanan projenin aynen korunacağının garantisi yoktur.
Takvime yazılması gereken tarihler
- Yapı ruhsatı tarihi. Bütün hesap bu tarihten başlar.
- Başlama sınırı: ruhsat tarihi + 2 yıl. Yapı denetim kuruluşunun başlama tutanağı tarihini de yanına not edin.
- Bitirme sınırı: ruhsat tarihi + 5 yıl.
- Varsa tadilat ruhsatlarının tarihleri ve her birinin hangi değişiklik için alındığı.
- Ara uyarılar: bitirme sınırından 12, 6 ve 3 ay önce.
Neden sık kaçırılıyor?
- Ruhsat bilgisi dosyada durur, iş programı ise başka bir Excel'de. İkisi aynı ekranda görünmez.
- Kat karşılığı işlerde arsa sahipleriyle süren pazarlıklar başlangıcı uzatır; iki yıllık sınır unutulur.
- Satış ya da finansman sıkıntısıyla yavaşlayan işlerde beş yıl, sanıldığından hızlı dolar.
- Tadilat ruhsatı alındığında kimse eski tarihi güncellemez.
Hesaplı Şantiye bu işi nasıl kolaylaştırır?
Proje kartına ruhsat tarihi girildiğinde başlama ve bitirme sınırları tarih aritmetiğiyle hesaplanır ve süre yaklaştıkça bildirim üretilir. Sistem hukuki yorum yapmaz; yalnızca sizin girdiğiniz tarihlerden takvimi çıkarır ve "ruhsat süresi 6 ay sonra doluyor olabilir, kontrol etmeniz önerilir" der. İş programındaki gecikme ile ruhsat sınırı aynı ekranda görüldüğünde, sorun büyümeden konuşulabilir.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali danışmanlık yerine geçmez.